Λογιστική υποστήριξηγια ελεύθερους επαγγελματίες.

Πώς φορολογείται ο Ελεύθερος Επαγγελματίας το 2026;

Η φορολογία ενός ελεύθερου επαγγελματία δεν υπολογίζεται απευθείας πάνω στον τζίρο του.

Αφετηρία είναι το φορολογητέο κέρδος που προκύπτει από την επιχειρηματική δραστηριότητα, λαμβάνοντας υπόψη τα έσοδα και τις φορολογικά αναγνωριζόμενες δαπάνες.

Από το φορολογικό έτος 2026 η βασική κλίμακα φορολόγησης εισοδήματος από επιχειρηματική δραστηριότητα, πριν από τις ειδικές διαφοροποιήσεις που μπορεί να εφαρμόζονται ανάλογα με την ηλικία και τα εξαρτώμενα τέκνα, είναι:

Η τελική φορολογική εικόνα όμως δεν εξαρτάται μόνο από την παραπάνω κλίμακα.

Πρέπει να εξετάζονται επίσης το Ελάχιστο Τεκμαρτό Εισόδημα, τυχόν προκαταβολή φόρου, παρακρατηθέντες φόροι, άλλα εισοδήματα και οι ειδικές ρυθμίσεις που εφαρμόζονται στον συγκεκριμένο φορολογούμενο.

Για αυτό η ουσιαστική εκτίμηση της φορολογικής επιβάρυνσης πρέπει να γίνεται με τα πραγματικά δεδομένα του κάθε επαγγελματία.

Τζίρος, Κέρδος και Φορολογητέο Εισόδημα

Ο τζίρος δείχνει πόσα έσοδα δημιούργησε μία δραστηριότητα. Δεν δείχνει όμως από μόνος του πόσα χρήματα κέρδισε τελικά ο επαγγελματίας.

Για παράδειγμα, ένας ετήσιος κύκλος εργασιών 70.000 € δεν σημαίνει ότι ο επαγγελματίας διαθέτει ή φορολογείται αυτομάτως για 70.000 € καθαρού εισοδήματος.

Εάν οι φορολογικά αναγνωριζόμενες επαγγελματικές δαπάνες είναι 30.000 €, το λογιστικό αποτέλεσμα πριν από άλλες φορολογικές προσαρμογές είναι 40.000 €.

Η βασική διαδρομή είναι:

Έσοδα
– αναγνωριζόμενες δαπάνες
= λογιστικό αποτέλεσμα

Στη συνέχεια εξετάζονται οι υπόλοιποι φορολογικοί κανόνες που μπορεί να επηρεάσουν το τελικό φορολογητέο εισόδημα.

Για έναν ελεύθερο επαγγελματία επομένως είναι πολύ πιο χρήσιμο να παρακολουθεί το κέρδος και όχι μόνο τον τζίρο του.

Ελάχιστο Τεκμαρτό Εισόδημα

Για τις ατομικές επιχειρήσεις προβλέπεται σύστημα προσδιορισμού Ελάχιστου Τεκμαρτού Εισοδήματος, σύμφωνα με τα άρθρα 28Α έως 28Δ του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος.

Αυτό σημαίνει ότι σε συγκεκριμένες περιπτώσεις η φορολογική βάση μπορεί να μην περιορίζεται αποκλειστικά στο καθαρό λογιστικό αποτέλεσμα που εμφανίζει η δραστηριότητα.

Για τον υπολογισμό πρέπει να εξετάζονται τα πραγματικά δεδομένα κάθε επιχείρησης, όπως μεταξύ άλλων:

• τα έτη από την πρώτη έναρξη δραστηριότητας
• η μισθολογική δαπάνη, όπου υπάρχει προσωπικό
• τα στοιχεία που προβλέπει η νομοθεσία για τη συγκεκριμένη δραστηριότητα
• οι προβλεπόμενες μειώσεις ή εξαιρέσεις
• εισοδήματα που μπορούν να επηρεάζουν τον υπολογισμό
• ειδικές κοινωνικές ή επαγγελματικές περιπτώσεις
• η δυνατότητα αμφισβήτησης του ποσού, όταν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις

Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι το Ελάχιστο Τεκμαρτό Εισόδημα πρέπει να εξετάζεται πριν κλείσει το φορολογικό έτος.

Έτσι ο επαγγελματίας μπορεί να γνωρίζει εγκαίρως εάν υπάρχει σημαντική απόκλιση μεταξύ των πραγματικών κερδών του και της φορολογικής βάσης που μπορεί να προκύψει από το ισχύον πλαίσιο.

Ποιες Επαγγελματικές Δαπάνες Αναγνωρίζονται;

Μία αγορά δεν μετατρέπεται σε φορολογικά αναγνωριζόμενο έξοδο απλώς επειδή εκδόθηκε τιμολόγιο στο ΑΦΜ της επιχείρησης.

Η δαπάνη πρέπει να πληροί τις προϋποθέσεις των άρθρων 22 και 23 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος και να συνδέεται πραγματικά με την επιχειρηματική δραστηριότητα.

Ανάλογα με το επάγγελμα μπορεί να εξετάζονται, μεταξύ άλλων:

• μίσθωμα επαγγελματικής έδρας
• ηλεκτρικό ρεύμα, τηλεφωνία και internet
• λογισμικό και επαγγελματικές συνδρομές
• επαγγελματικός εξοπλισμός
• ηλεκτρονικοί υπολογιστές και περιφερειακά
• διαφήμιση και marketing
• αμοιβές λογιστών, νομικών και λοιπών συνεργατών
• επαγγελματικές ασφαλίσεις
• μετακινήσεις που συνδέονται με τη δραστηριότητα
• μισθοδοσία και εργοδοτικές επιβαρύνσεις
• επαγγελματική εκπαίδευση, όταν πληρούνται οι σχετικές προϋποθέσεις

Για κάθε έξοδο πρέπει να εξετάζονται η πραγματική επαγγελματική του χρήση, η σωστή τεκμηρίωση, ο τρόπος εξόφλησης όπου απαιτείται και η λογιστική καταχώριση.

Οι προσωπικές δαπάνες δεν γίνονται επιχειρηματικές μόνο και μόνο επειδή εκδίδεται παραστατικό στην επιχείρηση.

Επαγγελματική Έδρα στο Σπίτι

Πολλοί ελεύθεροι επαγγελματίες χρησιμοποιούν μέρος της κατοικίας τους και ως επαγγελματική έδρα.

Αυτό δεν σημαίνει ότι όλες οι δαπάνες του σπιτιού μπορούν να μεταφερθούν αυτομάτως στα έξοδα της δραστηριότητας.

Πρέπει να εξετάζονται:

• η δηλωμένη επαγγελματική έδρα
• το μέρος της κατοικίας που χρησιμοποιείται πραγματικά επαγγελματικά
• το ιδιοκτησιακό ή μισθωτικό καθεστώς
• οι λογαριασμοί κοινής ωφέλειας
• η τηλεφωνία και η σύνδεση internet
• η τεκμηρίωση της επαγγελματικής χρήσης
• ο εύλογος επιμερισμός κοινών δαπανών, όπου μπορεί να υποστηριχθεί

Ο στόχος δεν είναι να καταχωρούνται μηχανικά έξοδα κατοικίας, αλλά να αποτυπώνεται σωστά το μέρος των δαπανών που συνδέεται πραγματικά με την επαγγελματική δραστηριότητα.

Αυτοκίνητο, Πάγια & Επαγγελματικός Εξοπλισμός

Η αγορά αυτοκινήτου, υπολογιστή ή άλλου εξοπλισμού χρειάζεται διαφορετική αντιμετώπιση ανάλογα με τη φύση και τη χρήση του στοιχείου.

Για το αυτοκίνητο πρέπει να διαχωρίζεται η φορολογική αναγνώριση μίας επαγγελματικής δαπάνης από το δικαίωμα έκπτωσης του ΦΠΑ.

Ανάλογα με την περίπτωση μπορεί να εξετάζονται:

• αγορά ή απόσβεση
• leasing ή μίσθωση
• καύσιμα
• συντήρηση
• ασφάλιση
• λοιπές λειτουργικές δαπάνες

Η αναγνώριση μίας δαπάνης για σκοπούς φόρου εισοδήματος δεν συνεπάγεται αυτομάτως ότι εκπίπτει και ο αντίστοιχος ΦΠΑ.

Το ίδιο ισχύει και για τα πάγια.

Ένας υπολογιστής, μηχάνημα ή άλλος εξοπλισμός σημαντικής αξίας δεν αντιμετωπίζεται απαραίτητα ως λειτουργικό έξοδο που μειώνει εξ ολοκλήρου το αποτέλεσμα της ίδιας χρονιάς.

Ανάλογα με τη φύση και την αξία του μπορεί να απαιτείται παρακολούθηση ως πάγιο και διενέργεια αποσβέσεων.

ΦΠΑ: Τι πρέπει να γνωρίζει ο Ελεύθερος Επαγγελματίας

Δεν έχουν όλοι οι ελεύθεροι επαγγελματίες την ίδια μεταχείριση ως προς τον ΦΠΑ.

Η αντιμετώπιση εξαρτάται από το είδος της δραστηριότητας, τις υπηρεσίες ή τα αγαθά που παρέχονται, τυχόν απαλλαγές ή ειδικά καθεστώτα και τον τόπο στον οποίο πραγματοποιείται η συναλλαγή.

Για μία δραστηριότητα που υπάγεται σε ΦΠΑ είναι ιδιαίτερα σημαντικό να γίνεται διάκριση μεταξύ:

καθαρής αξίας της συναλλαγής

και

ΦΠΑ που εισπράχθηκε για λογαριασμό του Δημοσίου.

Ο ΦΠΑ που εισπράττει η επιχείρηση δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως πραγματικό επιχειρηματικό κέρδος.

Η σωστή οικονομική παρακολούθηση πρέπει να δείχνει εγκαίρως:

• ΦΠΑ εκροών
• ΦΠΑ εισροών όπου υπάρχει δικαίωμα έκπτωσης
• ποσό προς απόδοση
• επερχόμενες ημερομηνίες υποχρεώσεων

Έτσι αποφεύγεται η λανθασμένη εικόνα ότι όλο το υπόλοιπο του τραπεζικού λογαριασμού είναι ελεύθερη ρευστότητα.

Παρακράτηση Φόρου & «Μπλοκάκι»

Δεν ισχύει ότι κάθε τιμολόγιο που εκδίδει ένας ελεύθερος επαγγελματίας έχει υποχρεωτικά παρακράτηση φόρου 20%.

Η παρακράτηση εξαρτάται από το είδος της αμοιβής, τον λήπτη της υπηρεσίας και τις προϋποθέσεις που προβλέπουν τα άρθρα 62 και 64 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος.

Ο συντελεστής 20% αφορά συγκεκριμένες κατηγορίες αμοιβών, όπως τεχνικές, διοικητικές, συμβουλευτικές και παρόμοιες υπηρεσίες, όταν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις.

Όταν πραγματοποιείται παρακράτηση, το ποσό δεν αποτελεί οριστική απώλεια για τον επαγγελματία.

Ο παρακρατηθείς φόρος λαμβάνεται υπόψη κατά την τελική εκκαθάριση της φορολογικής του υποχρέωσης.

Ξεχωριστό θέμα αποτελεί η γνωστή φορολογική περίπτωση του “μπλοκακίου”.

Υπό συγκεκριμένες και σωρευτικές προϋποθέσεις, εισόδημα από επιχειρηματική δραστηριότητα μπορεί να υπάγεται στη φορολογική μεταχείριση που προβλέπεται για τις σχετικές περιπτώσεις παροχής υπηρεσιών.

Δεν αρκεί όμως κάποιος να έχει έναν ή δύο πελάτες.

Πρέπει να ελεγχθούν όλες οι προϋποθέσεις της νομοθεσίας για τη συγκεκριμένη περίπτωση.

ΕΦΚΑ και Συνολική Φορολογική Επιβάρυνση

Η οικονομική επιβάρυνση ενός αυτοαπασχολούμενου δεν περιορίζεται στον φόρο εισοδήματος.

Στον ετήσιο προγραμματισμό πρέπει να λαμβάνονται υπόψη χωριστά:

• φόρος εισοδήματος
• τυχόν προκαταβολή φόρου
• ασφαλιστικές εισφορές ΕΦΚΑ
• ΦΠΑ, όπου εφαρμόζεται
• παρακρατήσεις φόρου
• λοιπές φορολογικές και επαγγελματικές υποχρεώσεις

Δύο επαγγελματίες με το ίδιο λογιστικό κέρδος μπορεί τελικά να έχουν διαφορετικές συνολικές επιβαρύνσεις.

Για αυτό η σωστή εικόνα δεν είναι μόνο:

“πόσο φόρο θα πληρώσω;”

αλλά:

“ποιο είναι το συνολικό ποσό υποχρεώσεων που πρέπει να χρηματοδοτήσει η δραστηριότητά μου μέσα στη χρονιά;”

myDATA & Υποχρεωτική Ηλεκτρονική Τιμολόγηση

Η τιμολόγηση, το myDATA και η λογιστική παρακολούθηση δεν πρέπει πλέον να λειτουργούν ως τρεις ξεχωριστές διαδικασίες.

Η σωστή ροή είναι:

Έκδοση παραστατικού
→ διαβίβαση
→ myDATA
→ λογιστική παρακολούθηση

Από 1 Οκτωβρίου 2026 ξεκινά η δεύτερη περίοδος υποχρεωτικής ηλεκτρονικής τιμολόγησης για τις λοιπές επιχειρήσεις.

Για το διάστημα έως 31 Δεκεμβρίου 2026 προβλέπεται δυνατότητα σταδιακής προσαρμογής, εφόσον έχουν πραγματοποιηθεί εγκαίρως οι προβλεπόμενες ενέργειες και πληρούνται οι σχετικές προϋποθέσεις.

Ανάλογα με τις ανάγκες του επαγγελματία, η έκδοση μπορεί να οργανωθεί μέσω των διαθέσιμων λύσεων που προβλέπει η ΑΑΔΕ, όπως πιστοποιημένες λύσεις Παρόχου ή οι εφαρμογές της ΑΑΔΕ όπου αυτές μπορούν να χρησιμοποιηθούν.

Η σωστή επιλογή δεν πρέπει να γίνεται μόνο με βάση το κόστος του προγράμματος.

Πρέπει να εξετάζεται ο όγκος παραστατικών, ο τύπος πελατών, η ανάγκη αυτοματοποίησης και ο τρόπος συνεργασίας με το λογιστήριο.

Πελάτες και Προμηθευτές Εξωτερικού

Όταν ένας επαγγελματίας συναλλάσσεται με πελάτες ή προμηθευτές εκτός Ελλάδας, το παραστατικό δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται μηχανικά όπως μία εγχώρια συναλλαγή.

Για κάθε περίπτωση πρέπει να εξετάζονται:

• εάν η συναλλαγή είναι B2B ή B2C
• η χώρα του πελάτη ή του προμηθευτή
• εάν βρίσκεται εντός ή εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης
• ο τόπος παροχής της υπηρεσίας
• η αντιμετώπιση του ΦΠΑ
• η ανάγκη χρήσης VIES όπου προβλέπεται
• τυχόν ανακεφαλαιωτικοί πίνακες
• πιθανή εφαρμογή αντίστροφης χρέωσης
• η σωστή απεικόνιση στο myDATA

Το ίδιο ισχύει και για αγορές υπηρεσιών από εταιρείες του εξωτερικού.

Συνδρομές σε λογισμικό, hosting, online advertising, SaaS και άλλες ψηφιακές υπηρεσίες μπορεί να δημιουργούν φορολογικές υποχρεώσεις διαφορετικές από μία απλή ελληνική αγορά.

Επαγγελματικός Λογαριασμός, POS, IRIS & Εισπράξεις

Η σωστή οικονομική οργάνωση απαιτεί καθαρή εικόνα της διαδρομής κάθε είσπραξης.

Ιδανικά πρέπει να μπορεί να γίνει συμφωνία μεταξύ:

Παραστατικό
→ πραγματική είσπραξη
→ τράπεζα / POS / IRIS
→ λογιστική καταχώριση

Όταν επαγγελματικές και προσωπικές κινήσεις αναμειγνύονται στον ίδιο λογαριασμό, η πραγματική εικόνα της δραστηριότητας γίνεται δυσκολότερη.

Η συστηματική συμφωνία των εισπράξεων βοηθά να εντοπίζονται:

• ανεξόφλητα παραστατικά
• αποκλίσεις
• καθυστερημένες απαιτήσεις
• πραγματική τραπεζική ρευστότητα
• ποσά που αφορούν φόρους ή άλλες υποχρεώσεις

Ο τραπεζικός λογαριασμός δεν πρέπει να λειτουργεί ως μοναδικό “λογιστικό σύστημα” του επαγγελματία.

Κέρδος, Cash Flow & Προσωπικές Αναλήψεις

Κέρδος και διαθέσιμα χρήματα δεν είναι το ίδιο πράγμα.

Μία δραστηριότητα μπορεί να εμφανίζει λογιστικό κέρδος αλλά ταυτόχρονα να αντιμετωπίζει χαμηλή ρευστότητα.

Αυτό μπορεί να συμβαίνει επειδή:

• υπάρχουν ανεξόφλητοι πελάτες
• πραγματοποιήθηκαν επενδύσεις
• πληρώθηκαν παλαιότερες υποχρεώσεις
• αποδόθηκε ΦΠΑ
• καταβλήθηκαν φόροι και ασφαλιστικές εισφορές
• χρησιμοποιήθηκαν χρήματα για προσωπικές ανάγκες

Οι προσωπικές αναλήψεις του ιδιοκτήτη μίας ατομικής επιχείρησης δεν πρέπει να συγχέονται με λειτουργικά έξοδα της επιχείρησης.

Εάν η δραστηριότητα παράγει, για παράδειγμα, κατά μέσο όρο 4.000 € διαθέσιμου αποτελέσματος τον μήνα αλλά ο επαγγελματίας αποσύρει σταθερά 5.500 €, αργά ή γρήγορα δημιουργείται πρόβλημα ρευστότητας.

Η επιχείρηση πρέπει επομένως να χρηματοδοτεί τόσο τις προσωπικές ανάγκες του επαγγελματία όσο και τη δική της λειτουργία και τις υποχρεώσεις της.

Φορολογικός Προγραμματισμός πριν το Τέλος της Χρονιάς

Ο φόρος δεν πρέπει να αποτελεί έκπληξη όταν ανοίξει η φορολογική δήλωση.

Πριν ολοκληρωθεί η χρήση είναι χρήσιμο να υπάρχει εκτίμηση με βάση:

• τα έσοδα που έχουν πραγματοποιηθεί
• τις καταχωρισμένες δαπάνες
• το εκτιμώμενο αποτέλεσμα της χρονιάς
• το Ελάχιστο Τεκμαρτό Εισόδημα
• την ισχύουσα φορολογική κλίμακα
• τυχόν προκαταβολή φόρου
• φόρους που έχουν ήδη παρακρατηθεί
• ασφαλιστικές και λοιπές υποχρεώσεις

Έτσι ο επαγγελματίας μπορεί να γνωρίζει εγκαίρως ποια φορολογική επιβάρυνση πρέπει να αναμένει και πόση ρευστότητα πρέπει να διατηρήσει διαθέσιμη.

Ο σωστός φορολογικός προγραμματισμός δεν σημαίνει “αγοράζω έξοδα στο τέλος της χρονιάς”.

Σημαίνει ότι έχω πραγματική εικόνα των αποτελεσμάτων και λαμβάνω νόμιμες επιχειρηματικές αποφάσεις με βάση δεδομένα.

Ατομική Επιχείρηση ή ΙΚΕ;

Δεν υπάρχει ένας συγκεκριμένος “μαγικός τζίρος” πάνω από τον οποίο μία ΙΚΕ γίνεται αυτομάτως καλύτερη επιλογή από την ατομική επιχείρηση.

Η απόφαση πρέπει να βασίζεται σε σύγκριση πραγματικών δεδομένων.

Μεταξύ άλλων πρέπει να εξετάζονται:

• πραγματικό καθαρό κέρδος
• Ελάχιστο Τεκμαρτό Εισόδημα
• φορολογία φυσικού προσώπου
• φορολογία εταιρείας
• φορολογία διανομής κερδών
• ασφαλιστικές υποχρεώσεις
• αμοιβή διαχειριστή
• ποσά που χρειάζεται προσωπικά ο επιχειρηματίας
• ανάγκη επανεπένδυσης κερδών
• λειτουργικό και λογιστικό κόστος της εταιρείας
• ύπαρξη ή πιθανή είσοδος εταίρων
• επιχειρηματική ευθύνη
• σχέδια ανάπτυξης

Δύο επαγγελματίες με τον ίδιο τζίρο μπορούν να καταλήξουν σε εντελώς διαφορετικό συμπέρασμα.

Το κρίσιμο μέγεθος δεν είναι μόνο ο κύκλος εργασιών, αλλά το κέρδος, ο τρόπος με τον οποίο χρησιμοποιούνται τα κέρδη και το συνολικό οικονομικό μοντέλο της δραστηριότητας.

Τιμολόγηση, Break-even & Οικονομική Παρακολούθηση

Η οικονομική οργάνωση ενός ελεύθερου επαγγελματία δεν πρέπει να σταματά στη φορολογική συμμόρφωση.

Ένας επαγγελματίας πρέπει να μπορεί να απαντήσει σε τρία βασικά ερωτήματα:

1. Πόσο πραγματικά μου κοστίζει να λειτουργώ;
2. Πόσο πρέπει να τιμολογώ για να είμαι κερδοφόρος;
3. Ποιοι πελάτες ή υπηρεσίες δημιουργούν πραγματική αξία;

Η τιμή μίας υπηρεσίας πρέπει να καλύπτει όχι μόνο τον χρόνο που αφιερώνεται άμεσα στον πελάτη αλλά και:

• ασφαλιστικές εισφορές
• λογισμικό
• marketing
• λειτουργικά έξοδα
• χρόνο διοίκησης
• χρόνο χωρίς χρέωση
• συνεργάτες
• φόρους που πρέπει να προβλεφθούν
• το επιθυμητό επιχειρηματικό κέρδος

Το break-even δείχνει ποιο επίπεδο εσόδων χρειάζεται ώστε να καλύπτονται οι υποχρεώσεις και τα έξοδα της δραστηριότητας.

Ακόμη και μία μικρή ατομική επιχείρηση μπορεί να παρακολουθεί κάθε μήνα:

• τζίρο
• έξοδα
• καθαρό αποτέλεσμα
• απαιτήσεις από πελάτες
• υποχρεώσεις
• ΦΠΑ προς απόδοση
• παρακρατούμενους φόρους
• ΕΦΚΑ
• εκτιμώμενο φόρο
• cash flow
• break-even

Ο στόχος είναι ο επαγγελματίας να γνωρίζει όχι μόνο πόσα τιμολόγησε, αλλά πόσα πραγματικά δημιουργεί και πόσα τελικά του μένουν.